Trước đó, tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, thúc đẩy phát triển NƠXH, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã yêu cầu NƠXH phải đáp ứng các tiêu chí như theo các modul, tận dụng ưu thế bê tông, sắt thép sản xuất định hình hàng loạt với thiết kế chuẩn, hài hòa văn hóa, kiến trúc phù hợp các vùng miền khác nhau, có thể thi công nhanh… Đặc biệt, Thủ tướng cũng giao Hội Kiến trúc sư Việt Nam phát động cuộc thi thiết kế kiến trúc NƠXH toàn quốc, tìm thiết kế điển hình có thể áp dụng tại các khu đô thị, khu có đông công nhân, hoàn thành trước 30/4/2025.
Phải thừa nhận, trong quá khứ, NƠXH bị quan niệm định kiến rằng không đẹp, không tốt, không hiện đại… là cũng không oan. Ngay từ khi thiết kế, xây dựng, nhiều khu NƠXH đã không được chăm chút mẫu mã, cảnh quan. Với đặc thù dành cho đối tượng có thu nhập không cao, nên nhiều khu NƠXH trong quá trình sử dụng cũng không được bảo dưỡng sử dụng tốt, dẫn đến thực tế chất lượng nhanh xuống cấp.
Và một trong những lý do căn cơ dẫn đến thực tế này, là do chúng ta chưa có những quy chuẩn cụ thể về mẫu mã NƠXH; do một số cư dân sinh sống trong các khu NƠXH chưa chấp hành nghiêm nội quy, quy định về quản lý, sử dụng tòa nhà, căn hộ… Chính vì vậy, tại cuộc họp, đại diện Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản khẳng định việc đưa ra tiêu chuẩn, quy chuẩn của NƠXH, nhà ở lắp ghép là rất cần thiết, không chỉ bảo đảm chất lượng sống của cư dân, tính an toàn của công trình, mà còn đáp ứng các yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy…
Tại buổi làm việc, lãnh đạo Bộ Xây dựng khẳng định, việc xây dựng thiết kế điển hình cho NƠXH phải gắn với việc phát triển NƠXH hiệu quả. NƠXH không phải là nhà ở chất lượng kém mà được thiết kế theo dự án nhà ở thương mại. Các yêu cầu đặt ra, các tiêu chuẩn, quy chuẩn của NƠXH cũng giống như nhà ở thương mại; chỉ khác là được được hưởng các chính sách ưu đãi, được Nhà nước hỗ trợ, miễn thuế…; sử dụng các giải pháp thi công, vật liệu thi công phù hợp để có giá thành hợp lý hơn. Vì vậy, thiết kế của NƠXH phải đẹp, đồng bộ, tiện ích, bảo đảm các yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và có tính kết nối đáp ứng yêu cầu đặt ra của một dự án nhà ở. Việc thiết kế NƠXH phải gắn vào modul để có thể lắp ghép, ứng dụng công nghệ vật liệu mới, rút ngắn thời gian thi công.
Từ những yêu cầu trên, Hội Kiến trúc sư Việt Nam hiện đã triển khai tổ chức cuộc thi tuyển mô hình kiến trúc NƠXH - giải pháp công nghệ xanh với yêu cầu mẫu mã phải đáp ứng sử dụng tốt cho đối tượng được hưởng; hình thái và nội dung phải đáp ứng hài hòa văn hóa, phù hợp vùng miền về khí hậu và thổ nhưỡng; thời gian thi công nhanh; giá thành hạ; đáp ứng chất lượng chuẩn mực…
Với những động thái cụ thể như trên của cơ quan chức năng, chúng ta có quyền tin tưởng giá nhà trong dự án thương mại và dự án NƠXH sẽ ngày càng được thu hẹp khoảng cách, định kiến về NƠXH sẽ bị xóa bỏ, mục tiêu của đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ NƠXH cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030 sẽ sớm hoàn thành.
