Theo khoản 9 Điều 3 Luật Nuôi con nuôi 2010, gia đình thay thế là gia đình nhận trẻ em làm con nuôi.
Vấn đề thứ tự ưu tiên lựa chọn gia đình thay thế được đặt ra khi cùng lúc có nhiều người xin nhận một trẻ em làm con nuôi.
Mục đích của việc nuôi con nuôi là nhằm xác lập quan hệ cha, mẹ và con lâu dài, bền vững, vì lợi ích tốt nhất của người được nhận làm con nuôi, bảo đảm cho con nuôi được nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trong môi trường gia đình. Do đó, cần đặt ra thứ tự ưu tiên nhất định khi lựa chọn gia đình thay thế cho trẻ em được nhiều người nhận nuôi, nhằm đảm bảo mục đích chính của việc nuôi con nuôi mà Luật Nuôi con nuôi quy định.
Tại Điều 5, Luật Nuôi con nuôi 2010
quy định về thứ tự ưu tiên lựa chọn gia đình thay thế như sau:
1. Thứ tự ưu tiên lựa chọn gia đình thay thế được thực hiện quy định sau đây:
a) Cha dượng, mẹ kế, cô, cậu, dì, chú, bác ruột của người được nhận làm con nuôi;
b) Công dân Việt Nam thường trú ở trong nước;
c) Người nước ngoài thường trú ở Việt Nam;
d) Công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài;
đ) Người nước ngoài thường trú ở nước ngoài.
2. Trường hợp có nhiều người cùng hàng ưu tiên xin nhận một người làm con nuôi thì xem xét, giải quyết cho người có điều kiện nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con nuôi tốt nhất.
Như vậy, trong trường hợp có nhiều người cùng xin nhận một đứa trẻ làm con nuôi, thì việc nhận nuôi sẽ được thực hiện theo thứ tự ưu tiên theo quy định vừa nêu trên, trong đó ưu tiên hàng đầu là những người thân thích, hoặc có quan hệ huyết thống với người được nhận nuôi.
